. . . . "Das Frac Franche-Comt\u00E9 widmet Nina Laisn\u00E9 eine erste gro\u00DFe monografische Ausstellung. Ihr transdisziplin\u00E4res Werk erstreckt sich \u00FCber die Bereiche Bildende Kunst, Musik, darstellende Kunst und Film.\n\nNina Laisn\u00E9 ist heute f\u00FCr ihre markanten B\u00FChnenwerke bekannt, doch gleichzeitig verfolgt sie ein bedeutendes Werk im Bereich der visuellen K\u00FCnste, von dem die vom Frac aufbewahrten St\u00FCcke und die heute gezeigte Ausstellung mit zahlreichen unver\u00F6ffentlichten Kreationen zeugen.\n\nBei Nina Laisn\u00E9 sind die B\u00FChnenwerke und die plastischen Werke untrennbar miteinander verbunden: Sie zelebriert auch Metamorphosen, hybride Identit\u00E4ten und musikalische Konfluenzen. Die K\u00FCnstlerin verleiht ihren plastischen Produktionen eine theatralische \u00C4sthetik, w\u00E4hrend sie sich f\u00FCr die B\u00FChne malerische Kompositionen ausdenkt. Die Durchl\u00E4ssigkeit ist so gro\u00DF, dass das monumentale Werk Arca ostinata, das sie zusammen mit dem Musiker Daniel Zapico entworfen hat, im Zentrum der Ausstellung steht: \"eine Theorbe, die sich als Geb\u00E4ude tr\u00E4umt (...), geschm\u00FCckt mit fantastischen Bestiarien, Chim\u00E4ren und V\u00F6geln, die dem barocken Ornament entlehnt sind\".\n\nIn einem st\u00E4ndigen Hin und Her n\u00E4hrt die plastische Forschung die szenischen Auff\u00FChrungen und umgekehrt. Der Dialog zwischen Bild, Musik und Gesang ist allgegenw\u00E4rtig und wird von volkst\u00FCmlichen \u00DCberlieferungen, m\u00FCndlichen Erz\u00E4hlungen oder Fabeln \u00FCber Wesen mit flie\u00DFendem Geschlecht oder im Prozess der Tiermutation gespeist. Diese zweideutigen Figuren, deren Ahnenschaft hier beleuchtet wird, treffen auf sehr aktuelle Anliegen in Bezug auf die Identit\u00E4t und Sichtbarkeit von Minderheiten.\n\nNina Laisn\u00E9s Ansatz wurzelt in einer rigorosen Arch\u00E4ologie des Archivs: vergessene Partituren aus dem 17. Jahrhundert, Erz\u00E4hlungen aus der Kolonialzeit, marginale Ikonografien und l\u00E4ndliche Folklore. Sie bem\u00FCht sich, die Risse in den offiziellen und hegemonialen Darstellungen und Diskursen aufzudecken, um Gegenerz\u00E4hlungen zu konstruieren. So enth\u00FCllt sie in den Installationen Na mar\u00E9 cheia, l\u00E0 no meio da mata, Na mar\u00E9 baixa, surge a resist\u00EAncia (2026) und Portulanos virados (2026) die Geschichte einer zugleich ethnozidalen und \u00F6kozidalen Ausbeutung in Brasilien: die des Holzes aus Pernambuco, das seit dem 16. Jahrhundert von den franz\u00F6sischen Kolonialherren wegen seiner F\u00E4rbeeigenschaften und der Herstellung von B\u00F6gen gepl\u00FCndert wurde. An anderer Stelle erforscht sie zusammen mit der Autorin C\u00E9lia Houdart die vielf\u00E4ltigen iberischen Erz\u00E4hlungen um die \"B\u00E4renfrau\" (A Mulher ursa, 2024-2026) und hinterfragt dabei unsere Beziehung zur Andersartigkeit.\n\nSeine Recherchen, die sich oft \u00FCber mehrere Jahre erstrecken, verwandeln sich in immersive Vorschl\u00E4ge von gro\u00DFer poetischer Kraft. Der Besucher taucht in eine visuelle Welt ein, die von der Malerei der Renaissance heimgesucht wird, in der das Licht - in Frati uccelli (2023) durch das Prisma der ultravioletten Strahlung behandelt - das enth\u00FCllt, was das blo\u00DFe Auge nicht wahrnehmen kann. Musik und Gesang aus dem iberischen, venezolanischen, brasilianischen und italienischen Repertoire sind das pulsierende Rohmaterial jedes St\u00FCcks. Sie werden hier zum Werkzeug eines symbolischen Reparaturversuchs, der den Unsichtbaren K\u00F6rper und Stimme zur\u00FCckgibt. \n\nDie Ausstellung mit dem Titel Eine umgekehrte Welt nach einem barocken Libretto des Komponisten Estienne Moulini\u00E9 umfasst mehr als zehn Jahre kreativen Schaffens: von den ersten Videoversuchen bis zu den j\u00FCngsten Installationen, die den architektonischen Raum des Frac mit einer einzigartigen Kraft und verst\u00F6renden Sch\u00F6nheit bewohnen.\n\nSylvie Zavatta"@de . "Il Frac Franche-Comt\u00E9 dedica la sua prima grande mostra personale a Nina Laisn\u00E9, il cui lavoro transdisciplinare spazia tra arti visive, musica, performance dal vivo e cinema.\n\nSebbene Nina Laisn\u00E9 sia oggi nota per le sue straordinarie creazioni sceniche, sta portando avanti anche un'importante opera di arti visive, come dimostrano i pezzi conservati dal Frac e la mostra odierna, che comprende molti lavori inediti.\n\nPer Nina Laisn\u00E9, le opere teatrali e visive sono intrinsecamente legate: celebra anche metamorfosi, identit\u00E0 ibride e confluenze musicali. L'artista infonde nelle sue produzioni visive un'estetica teatrale, mentre immagina composizioni pittoriche per il palcoscenico. Tale \u00E8 la porosit\u00E0 che al centro della mostra c'\u00E8 l'opera monumentale Arca ostinata, concepita con il musicista Daniel Zapico: \"una tiorba che sogna di essere un edificio (?) ornato di bestiari fantastici, chimere e uccelli presi in prestito dall'ornamentazione barocca\".\n\nIn un costante movimento di andata e ritorno, la ricerca visiva alimenta le rappresentazioni sceniche e viceversa. Il dialogo tra immagine, musica e canto \u00E8 onnipresente, alimentato da tradizioni popolari, racconti orali e favole su esseri di genere fluido o in fase di mutazione animale. Queste figure ambigue, la cui natura ancestrale viene qui messa in luce, riflettono preoccupazioni molto contemporanee sull'identit\u00E0 e la visibilit\u00E0 delle minoranze.\n\nL'approccio di Nina Laisn\u00E9 \u00E8 radicato in una rigorosa archeologia dell'archivio: partiture dimenticate del XVII secolo, storie del periodo coloniale, iconografia marginale e folklore rurale. L'artista si propone di smascherare i difetti delle rappresentazioni e dei discorsi ufficiali ed egemonici per costruire delle contro-narrazioni. Nelle installazioni Na mar\u00E9 cheia, l\u00E0 no meio da mata, Na mar\u00E9 baixa, surge a resist\u00EAncia (2026) e Portulanos virados (2026), ad esempio, rivela la storia dello sfruttamento in Brasile, etnocida ed ecocida al tempo stesso: quello del legno di Pernambuco, saccheggiato a partire dal XVI secolo dai coloni francesi per le sue qualit\u00E0 tintorie e per la fabbricazione di archi. Altrove, insieme alla scrittrice C\u00E9lia Houdart, esplora le numerose storie iberiche sulla \"donna orso\" (A Mulher ursa, 2024-2026), interrogandosi sul nostro rapporto con l'alterit\u00E0.\n\nLa sua ricerca, che spesso dura diversi anni, si trasforma in opere immersive di grande forza poetica. I visitatori sono immersi in un universo visivo infestato dalla pittura rinascimentale, dove la luce - trattata attraverso il prisma della luce ultravioletta in Frati uccelli (2023) - rivela ci\u00F2 che l'occhio nudo non pu\u00F2 percepire. La musica e il canto, tratti dai repertori iberico, venezuelano, brasiliano e italiano, sono la vibrante materia prima di ogni opera. Qui diventano uno strumento di riparazione simbolica, restituendo corpo e voce all'invisibile. \n\nIntitolata Un monde renvers\u00E9, sulla base di un libretto barocco della compositrice Estienne Moulini\u00E9, la mostra abbraccia oltre dieci anni di lavoro creativo, dai primi esperimenti video alle installazioni pi\u00F9 recenti, che abitano lo spazio architettonico del Frac con forza singolare e bellezza sconvolgente.\n\nSylvie Zavatta"@it . "Het Frac Franche-Comt\u00E9 wijdt zijn eerste grote solotentoonstelling aan Nina Laisn\u00E9, wier transdisciplinaire werk beeldende kunst, muziek, live performance en film omvat.\n\nHoewel Nina Laisn\u00E9 nu bekend staat om haar uitmuntende podiumcreaties, heeft ze ook een belangrijk oeuvre opgebouwd in de beeldende kunst, zoals blijkt uit de stukken die door het Frac bewaard zijn en de tentoonstelling die vandaag te zien is, met veel niet eerder gepubliceerde werken.\n\nVoor Nina Laisn\u00E9 zijn theatrale en visuele werken onlosmakelijk met elkaar verbonden: ze viert ook metamorfoses, hybride identiteiten en muzikale samenvloeiingen. De kunstenaar doordrenkt haar visuele producties met een theatrale esthetiek, terwijl ze picturale composities voor het podium bedenkt. De poreusheid is zo groot dat in het hart van de tentoonstelling het monumentale werk Arca ostinata te zien is, ontworpen samen met musicus Daniel Zapico: \"een theorbe die ervan droomt een bouwwerk (?) te zijn, versierd met fantastische bestieren, hersenschimmen en vogels ontleend aan barokke ornamenten\".\n\nIn een constante heen-en-weer beweging voedt visueel onderzoek zich met podiumperformances en vice versa. De dialoog tussen beeld, muziek en zang is alomtegenwoordig, gevoed door populaire tradities, mondelinge verhalen en fabels over wezens met een vloeibaar geslacht of in het proces van dierlijke mutatie. Deze dubbelzinnige figuren, waarvan de voorouderlijke aard hier aan het licht wordt gebracht, weerspiegelen zeer hedendaagse zorgen over de identiteit en zichtbaarheid van minderheden.\n\nNina Laisn\u00E9's benadering is geworteld in een rigoureuze archeologie van het archief: vergeten partituren uit de 17e eeuw, verhalen uit de koloniale periode, marginale iconografie en landelijke folklore. Ze probeert de gebreken in offici\u00EBle en hegemoniale voorstellingen en vertogen bloot te leggen om tegenverhalen te construeren. In de installaties Na mar\u00E9 cheia, l\u00E0 no meio da mata, Na mar\u00E9 baixa, surge a resist\u00EAncia (2026) en Portulanos virados (2026), bijvoorbeeld, onthult ze de geschiedenis van exploitatie in Brazili\u00EB die zowel etnocidaal als ecocidaal is: die van hout uit Pernambuco, dat vanaf de 16e eeuw door Franse kolonisten werd geplunderd voor de verfkwaliteiten en om bogen van te maken. Elders verkent ze samen met auteur C\u00E9lia Houdart de vele Iberische verhalen over de \"beer-vrouw\" (A Mulher ursa, 2024-2026), waarbij onze relatie met het andere in twijfel wordt getrokken.\n\nHaar onderzoek, dat vaak meerdere jaren in beslag neemt, wordt omgezet in meeslepende werken met een grote po\u00EBtische kracht. Bezoekers worden ondergedompeld in een visueel universum dat wordt achtervolgd door schilderkunst uit de Renaissance, waar licht - behandeld door het prisma van ultraviolet licht in Frati uccelli (2023) - onthult wat het blote oog niet kan waarnemen. Muziek en zang, afkomstig uit het Iberische, Venezolaanse, Braziliaanse en Italiaanse repertoire, vormen de levendige grondstof van elk stuk. Hier worden ze een instrument voor symbolische reparatie, waardoor het onzichtbare zijn lichaam en stem terugkrijgt. \n\nOnder de titel Un monde renvers\u00E9, gebaseerd op een barok libretto van de componist Estienne Moulini\u00E9, beslaat deze tentoonstelling meer dan tien jaar creatief werk, van de eerste video-experimenten tot de meest recente installaties, die de architecturale ruimte van het Frac met een unieke kracht en verontrustende schoonheid bevolken.\n\nSylvie Zavatta"@nl . "The Frac Franche-Comt\u00E9 is devoting its first major solo exhibition to Nina Laisn\u00E9, whose transdisciplinary work spans the visual arts, music, live performance and film.\n\nWhile Nina Laisn\u00E9 is now recognised for her outstanding stage creations, she is also pursuing a major body of work in the visual arts, as evidenced by the pieces conserved by the Frac and the exhibition presented today, which includes many previously unseen creations.\n\nFor Nina Laisn\u00E9, theatrical and visual works are intrinsically linked: she also celebrates metamorphoses, hybrid identities and musical confluences. The artist infuses her plastic productions with a theatrical aesthetic, while she imagines pictorial compositions for the stage. At the heart of the exhibition is the monumental work Arca ostinata, conceived with musician Daniel Zapico: \"a theorbo that dreams of being an edifice (...) adorned with fantastic bestiaries, chimeras and birds borrowed from Baroque ornamentation\".\n\nIn a constant back-and-forth movement, the visual research feeds into the stage performances and vice versa. The dialogue between image, music and song is omnipresent, fed by popular traditions, oral tales and fables about beings of a fluid gender or in the process of animal mutation. These ambiguous figures, whose ancestral nature is brought to light here, reflect very contemporary concerns about the identity and visibility of minorities.\n\nNina Laisn\u00E9's approach is rooted in a rigorous archaeology of the archive: forgotten scores from the 17th century, stories from the colonial period, marginal iconography and rural folklore. She sets out to expose the flaws in official and hegemonic representations and discourses in order to construct counter-narratives. In the installations Na mar\u00E9 cheia, l\u00E0 no meio da mata, Na mar\u00E9 baixa, surge a resist\u00EAncia (2026) and Portulanos virados (2026), for example, she reveals the history of exploitation in Brazil that is both ethnocidal and ecocidal: that of Pernambuco wood, plundered from the 16th century onwards by French colonists for its dyeing qualities and to make bows. Elsewhere, with author C\u00E9lia Houdart, she explores the many Iberian stories about the 'bear-woman' (A Mulher ursa, 2024-2026), questioning our relationship with otherness.\n\nHer research, which often spans several years, is transformed into immersive works of great poetic power. Visitors are immersed in a visual universe haunted by Renaissance painting, where light - treated through the prism of ultraviolet light in Frati uccelli (2023) - reveals what the naked eye cannot perceive. Music and song, drawn from the Iberian, Venezuelan, Brazilian and Italian repertoires, are the vibrant raw material of each piece. Here, they become the tools of an attempt at symbolic reparation, restoring body and voice to the invisible. \n\nEntitled Un monde renvers\u00E9, based on a baroque libretto by the composer Estienne Moulini\u00E9, this exhibition covers more than ten years of creative work, from the first video experiments to the most recent installations, which inhabit the architectural space of the Frac with singular force and unsettling beauty.\n\nSylvie Zavatta"@en . "Le Frac Franche-Comt\u00E9 consacre une premi\u00E8re exposition monographique d\u2019envergure \u00E0 Nina Laisn\u00E9 dont l\u2019\u0153uvre transdisciplinaire se d\u00E9ploie dans le champ des arts visuels, de la musique, du spectacle vivant et du cin\u00E9ma.\n\nSi Nina Laisn\u00E9 est aujourd\u2019hui reconnue pour ses cr\u00E9ations sc\u00E9niques marquantes, elle poursuit parall\u00E8lement une \u0153uvre majeure dans le champ des arts visuels dont t\u00E9moignent les pi\u00E8ces conserv\u00E9es par le Frac et l\u2019exposition pr\u00E9sent\u00E9e aujourd\u2019hui o\u00F9 figurent de nombreuses cr\u00E9ations in\u00E9dites.\n\nChez Nina Laisn\u00E9, les \u0153uvres sc\u00E9niques et les \u0153uvres plastiques sont intrins\u00E8quement li\u00E9es : elle y c\u00E9l\u00E8bre \u00E9galement les m\u00E9tamorphoses, les identit\u00E9s hybrides et les confluences musicales. L\u2019artiste insuffle \u00E0 ses productions plastiques une esth\u00E9tique th\u00E9\u00E2trale, tandis qu\u2019elle imagine pour la sc\u00E8ne des compositions picturales. La porosit\u00E9 est telle que l\u2019on retrouve au c\u0153ur de l\u2019exposition l\u2019\u0153uvre monumentale Arca ostinata con\u00E7ue avec le musicien Daniel Zapico : \u00AB un th\u00E9orbe qui se r\u00EAve \u00E9difice (\u2026) orn\u00E9 de bestiaires fantastiques, de chim\u00E8res et d\u2019oiseaux emprunt\u00E9s \u00E0 l\u2019ornementation baroque \u00BB.\n\nDans un mouvement de va-et-vient permanent, les recherches plastiques nourrissent ainsi les performances sc\u00E9niques et inversement. Le dialogue entre image, musique et chant est omnipr\u00E9sent, irrigu\u00E9 par des traditions populaires, des r\u00E9cits oraux ou des fables concernant des \u00EAtres au genre fluide ou en voie de mutation animale. Ces figures ambigu\u00EBs, dont l\u2019ancestralit\u00E9 est ici mise en lumi\u00E8re, rejoignent des pr\u00E9occupations tr\u00E8s actuelles relatives \u00E0 l\u2019identit\u00E9 et \u00E0 la visibilit\u00E9 des minorit\u00E9s.\n\nLa d\u00E9marche de Nina Laisn\u00E9 s\u2019enracine dans une arch\u00E9ologie rigoureuse de l\u2019archive : partitions oubli\u00E9es du XVIIe si\u00E8cle, r\u00E9cits de la p\u00E9riode coloniale, iconographies marginales et folklores ruraux. Elle s\u2019emploie \u00E0 d\u00E9voiler les failles des repr\u00E9sentations et discours officiels et h\u00E9g\u00E9moniques pour construire des contre-r\u00E9cits. Ainsi, dans les installations Na mar\u00E9 cheia, l\u00E0 no meio da mata, Na mar\u00E9 baixa, surge a resist\u00EAncia (2026) et Portulanos virados (2026), elle r\u00E9v\u00E8le l\u2019histoire d\u2019une exploitation \u00E0 la fois ethnocide et \u00E9cocide au Br\u00E9sil : celle du bois de Pernambouc, pill\u00E9 d\u00E8s le XVIe si\u00E8cle par les colons fran\u00E7ais pour ses qualit\u00E9s tinctoriales et la fabrication d\u2019archets. Ailleurs, elle explore avec l\u2019autrice C\u00E9lia Houdart les multiples r\u00E9cits ib\u00E9riques autour de la \u00AB femme-ours \u00BB (A Mulher ursa, 2024-2026), interrogeant notre rapport \u00E0 l\u2019alt\u00E9rit\u00E9.\n\nSes recherches, qui s\u2019\u00E9tendent souvent sur plusieurs ann\u00E9es, se m\u00E9tamorphosent en propositions immersives d\u2019une grande puissance po\u00E9tique. Le visiteur est baign\u00E9 dans un univers visuel hant\u00E9 par la peinture de la Renaissance, o\u00F9 la lumi\u00E8re \u2013 trait\u00E9e par le prisme des ultraviolets dans Frati uccelli (2023) \u2013 r\u00E9v\u00E8le ce que l\u2019\u0153il nu ne peut percevoir. La musique et le chant, issus des r\u00E9pertoires ib\u00E9rique, v\u00E9n\u00E9zu\u00E9lien, br\u00E9silien ou encore italien, constituent la mati\u00E8re premi\u00E8re et vibrante de chaque pi\u00E8ce. Ils deviennent ici l'outil d'une tentative de r\u00E9paration symbolique, redonnant corps et voix aux invisibilis\u00E9s. \n\nIntitul\u00E9e un monde renvers\u00E9 d\u2019apr\u00E8s un livret baroque du compositeur Estienne Moulini\u00E9, cette exposition embrasse plus de dix ann\u00E9es de cr\u00E9ation : des premiers essais vid\u00E9ographiques aux installations les plus r\u00E9centes qui habitent l\u2019espace architectural du Frac avec une force singuli\u00E8re et une beaut\u00E9 troublante.\n\nSylvie Zavatta"@fr . "El Frac Franche-Comt\u00E9 dedica su primera gran exposici\u00F3n individual a Nina Laisn\u00E9, cuya obra transdisciplinar abarca las artes visuales, la m\u00FAsica, las actuaciones en directo y el cine.\n\nAunque Nina Laisn\u00E9 es conocida actualmente por sus extraordinarias creaciones esc\u00E9nicas, tambi\u00E9n desarrolla una importante obra en las artes visuales, como demuestran las piezas conservadas por el Frac y la exposici\u00F3n que se presenta hoy, que incluye numerosas obras in\u00E9ditas.\n\nPara Nina Laisn\u00E9, las obras teatrales y visuales est\u00E1n intr\u00EDnsecamente ligadas: tambi\u00E9n celebra las metamorfosis, las identidades h\u00EDbridas y las confluencias musicales. La artista impregna sus producciones visuales de una est\u00E9tica teatral, al tiempo que imagina composiciones pict\u00F3ricas para el escenario. Tal es la porosidad que en el centro de la exposici\u00F3n se encuentra la obra monumental Arca ostinata, concebida con el m\u00FAsico Daniel Zapico: \"una tiorba que sue\u00F1a con ser un edificio (...) adornado con bestiarios fant\u00E1sticos, quimeras y p\u00E1jaros tomados de la ornamentaci\u00F3n barroca\".\n\nEn un movimiento constante de ida y vuelta, la investigaci\u00F3n visual alimenta las representaciones esc\u00E9nicas, y viceversa. El di\u00E1logo entre imagen, m\u00FAsica y canto es omnipresente, alimentado por tradiciones populares, cuentos orales y f\u00E1bulas sobre seres de g\u00E9nero fluido o en proceso de mutaci\u00F3n animal. Estas figuras ambiguas, cuyo car\u00E1cter ancestral se pone aqu\u00ED de manifiesto, reflejan preocupaciones muy contempor\u00E1neas sobre la identidad y la visibilidad de las minor\u00EDas.\n\nEl enfoque de Nina Laisn\u00E9 se basa en una rigurosa arqueolog\u00EDa del archivo: partituras olvidadas del siglo XVII, relatos de la \u00E9poca colonial, iconograf\u00EDa marginal y folclore rural. Laisn\u00E9 se propone sacar a la luz los defectos de las representaciones y los discursos oficiales y hegem\u00F3nicos para construir contranarrativas. En las instalaciones Na mar\u00E9 cheia, l\u00E0 no meio da mata, Na mar\u00E9 baixa, surge a resist\u00EAncia (2026) y Portulanos virados (2026), por ejemplo, revela la historia de una explotaci\u00F3n etnocida y ecocida en Brasil: la de la madera de Pernambuco, saqueada a partir del siglo XVI por los colonos franceses por sus cualidades tint\u00F3reas y para fabricar arcos. Por otra parte, junto con la escritora C\u00E9lia Houdart, explora las numerosas historias ib\u00E9ricas sobre la \"mujer-oso\" (A Mulher ursa, 2024-2026), cuestionando nuestra relaci\u00F3n con la alteridad.\n\nSus investigaciones, que a menudo duran varios a\u00F1os, se transforman en obras inmersivas de gran fuerza po\u00E9tica. Los visitantes se sumergen en un universo visual embrujado por la pintura renacentista, donde la luz -tratada a trav\u00E9s del prisma de la luz ultravioleta en Frati uccelli (2023)- revela lo que el ojo desnudo no puede percibir. La m\u00FAsica y el canto, extra\u00EDdos de los repertorios ib\u00E9rico, venezolano, brasile\u00F1o e italiano, son la vibrante materia prima de cada pieza. Aqu\u00ED se convierten en una herramienta de reparaci\u00F3n simb\u00F3lica, devolviendo cuerpo y voz a lo invisible. \n\nTitulada Un monde renvers\u00E9, basada en un libreto barroco del compositor Estienne Moulini\u00E9, esta exposici\u00F3n abarca m\u00E1s de diez a\u00F1os de trabajo creativo, desde los primeros experimentos en v\u00EDdeo hasta las instalaciones m\u00E1s recientes, que habitan el espacio arquitect\u00F3nico del Frac con singular fuerza e inquietante belleza.\n\nSylvie Zavatta"@es . . .